جۇڭغار خانلىقى

ئورنى Wikipedia
Jump to navigation Jump to search
جۇڭغار خانلىقى

م.1634-1755

Map of the Dzungar Khanate 18th century.png
م 18-ئەسىردىكى جۇڭغار خانلىقى
پايتەخت غۇلجا
تىللار ئويرات، چاغاتايچە
دىن ئىسلام دىنى
تارىخ م.ئۆ. 300
ئۆتمۈش
ئالدىدا كەينىدە
چاغاتاي خانلىقى،
سەئىدىيە خانلىقى
چىڭ سۇلالىسى

جۇڭغار خانلىقى (ئۇيغۇر لاتىن يېزىقى: Jungghar Khanliqi) بولسا ئويرات موڭغۇللىرىنىڭ بىر تارمىقى بولغان جۇڭغار قەبىلىسى تەرىپىدىن قۇرۇلغان خانلىق.


تارىخ[تەھرىرلەش]

جۇڭغار خانلىقى 17-ئەسىردىن 18-ئەسىرگىچە تەڭرىتاغنىڭ جەنۇب-شىمالىنى تىزگىنلىگەن بولۇپ، زېمىنى غەربتە بالقاش كۆلىگە، شىمالدا ئالتاي تېغىغا، شەرقتە تۇربانغا، غەربىي-جەنۇبتا چۇ، تالاس دەريالىرىغىچە بولغان كەڭ يەرلەرنى ئۆز ئىچىگە ئالغان، تارىختىكى ئەڭ ئاخىرقى كۆچمەن چارۋىچى خانلىق ھېساپلىنىدۇ.

خانلىرى[تەھرىرلەش]

جۇڭغار خانلىقىدا جەمئى 10 دانە خان ھوقۇق تۇتقان بولۇپ، ئۇلار تۆۋەندىكىچە

نومۇرى ئىسمى لاتىنچە ھاياتى خانلىقى ئىزاھات
1 قاراقۇل Kharkhul م.؟-1634 م.-1634
2 باتۇر ئېردېنى Erdeni Batur م.؟-1653 م1634-1653 قاراقۇلنىڭ چوڭ ئوغلى
3 سېڭگې Sengge م.؟-1671 م1653-1671 باتۇر ئېردېنىنىڭ 5-ئوغلى، ئۆلتۈرۈلگەن
4 غالدان م م.1644-1697 م1671-1689 سېڭگېنىڭ ئۇكىسى
5 سېۋان ئاراپتان م م.1665-1727 م1697-1727 باشق
6 غالدان سېرىن م م.1695-1745 م1727-1745 باشق
7 سېۋان دورجى نامجال م م.؟-1750 م1745-1750 باشق
8 لاما دارجا م م.؟-1753 م1750-1753 باشق
9 داۋاچ م م.؟-1659 م1753-1755 باشق
10 ئامۇرسانا م م.1723-1757 م1755-1757 باشق

مەدەنىيىتى[تەھرىرلەش]

قارالسۇن[تەھرىرلەش]

مەنبەلەر[تەھرىرلەش]

سىرتقى ئۇلانمىلار[تەھرىرلەش]

شەرقىي تۈركىستان زېمىنىغا مۇناسىۋەتلىك دۆلەتلەر
قۇرۇلغان ۋاقىت مەۋجۇت بولغان دۆلەتلەر
مىلادتىن بۇرۇن: شەرقىي تۈركىستاندىكى يەرلىك قەبىلىلەر
م. 0-499: خوتەن پادىشاھلىقى
م. 500-999: كۆكتۈرك خاقانلىقى | شەرقىي كۆكتۈرك خاقانلىقى|ئىككىنجى شەرقىي كۆكتۈرك خاقانلىقى| غەربىي كۆكتۈرك خاقانلىقى| ئۇيغۇر خاقانلىقى| قاراخانىيلار خانلىقى| كەڭسۇ ئۇيغۇر پادىشاھلىقى| ئىدىقۇت ئۇيغۇر پادىشاھلىقى
م. 1000-1499: چاغاتاي خانلىقى |موغۇلىستان |تۇرپان خانلىقى
م. 1500-1999: سەئىدىيە خانلىقى|جۇڭغار خانلىقى |قۇمۇل خانلىقى |يەتتەشەھەر خانلىقى |شەرقىي تۈركىستان ئىسلام جۇمھۇرىيىتى |شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتى